Zweeds/Nederlands forum

Voor Nederlanders en Zweden die elkaars taal willen spreken.
För nederländare och svenskar som vill tala varandras språk.

Je bent niet ingelogd.

#1 2006-11-02 14:14:41

Jaap
lid/medlem
Geregistreerd: 2006-08-31
Bijdragen: 62

(on)voltooid verleden tijd

Het lijkt erop dat Zweeds en Nederlands de verleden tijd heel erg verschillend gebruiken. De onvoltooid verleden tijd wordt in het Zweeds juist gebruikt als iets af/klaar/voltooid is, terwijl de voltooid verleden tijd in het Zweeds gebruikt wordt als iets nog voortduurt.
Hoe heten deze tijden in het Zweeds dan eigenlijk?

Offline

#2 2006-11-02 15:19:42

markm
lid/medlem
Geregistreerd: 2006-01-19
Bijdragen: 351

Re: (on)voltooid verleden tijd

Ik begrijp de vraag niet helemaal. De voltooid verleden tijd (pluskvamperfekt) wordt gebruikt voor iets dat al voltooid was voordat het onderwerp van de hoofdzin gebeurde (Jag hade ätit innan han kom). De onvoltooid verleden tijd (imperfekt) voor iets dat in het verleden plaatsvond/plaatsgevonden heeft (net als in het Nederlands, maar ook in gevallen waar in het Nederlands de voltooid tegenwoordige tijd gebruikt wordt). De voltooid tegenwoordige tijd (perfekt) wordt gebruikt om iets aan te geven dat begon in het verleden maar nog voortduurt, of nog van direct belang is; ongeveer zoals in het Engels. De termen zijn inderdaad een beetje vreemd, maar dat is niet alleen in het Zweeds zo.

Zie bijv. http://www.fritext.se/svenska/formmai2.html
http://susning.nu/Imperfekt
http://susning.nu/Perfekt

Offline

#3 2006-11-02 23:38:34

pieter
lid/medlem
Uit: Leuven, België
Geregistreerd: 2006-01-11
Bijdragen: 611

Re: (on)voltooid verleden tijd

Mijn leraar Zweeds vatte het zo samen:

Er staat een tijdsaanduiding in de zin:
- De aangeduide tijd is voorbij (vorig jaar, gisteren, een tijd geleden, ...) => preteritum
- De aangeduide tijd is nog niet voorbij, duurt nog verder (dit jaar, de laatste tijd, vandaag, ...) => perfekt

Er staat geen tijdsaanduiding in de zin:
- De tijd is onderverstaan (b.v. hij stond in de vorige zin) => preteritum
- De tijd is niet belangrijk, niet interessant => perfekt

Wat hier "preteritum" heet is de onvoltooid verleden tijd, die door markm "imperfekt" genoemd wordt.  Ik veronderstel dat beide namen gebruikt worden...

Dit zal wel niet altijd werken maar in elk geval toch meestal...

De pluskvamperfekt (voltooid verleden tijd) wordt volgens mij precies gebruikt zoals in het Nederlands, maar ik neem aan dat je voltooid tegenwoordige tijd bedoelt smile  Ik vergis me daar zelf in elk geval altijd in...

Laatst bewerkt door pieter (2006-11-10 10:30:13)

Offline

#4 2006-11-03 10:15:08

hankwang
Administrator
Uit: Utrecht, Nederland
Geregistreerd: 2005-11-12
Bijdragen: 550
Website

Re: (on)voltooid verleden tijd

Een andere manier om het uit te leggen is dat het precies zo is als in het Engels. Dan moet je Engels natuurlijk wel goed zijn.

Offline

#5 2006-11-03 11:10:10

pieter
lid/medlem
Uit: Leuven, België
Geregistreerd: 2006-01-11
Bijdragen: 611

Re: (on)voltooid verleden tijd

Met dat verschil dan dat het Zweeds geen vormen heeft als "I am playing" of "I have been waiting".  Maar dat maakt het eigenlijk alleen gemakkelijker smile

Offline

#6 2006-11-03 14:16:19

Jaap
lid/medlem
Geregistreerd: 2006-08-31
Bijdragen: 62

Re: (on)voltooid verleden tijd

Excuses voor mijn slordige vraag. Ik bedoelde inderdaad voltooid tegenwoordige tijd in mijn vraag en jullie antwoorden maken alles al een stuk duidelijker. Goed om te weten dat het net zo als in het Engels is. En die sites van markm helpen ook. Gelukkig worden ook gewoon de Latijnse benamingen (zoals imperfekt ofwel imperfectum) gebruikt.
Bedankt allen.

Offline

#7 2006-11-09 14:37:02

Jaap
lid/medlem
Geregistreerd: 2006-08-31
Bijdragen: 62

Re: (on)voltooid verleden tijd

Ik kom net 2 voorbeelden tegen waar ik zelf eerder preteritum/imperfekt had verwacht, maar waar perfekt is gebruikt. Kan iemand mij hiervoor een reden geven?

Vb 1: Ebba och Didrik sitter vid köksbordet och fikar. Ebba berätter vad de har i gjort i skolan idag. Hennes lärare har talat om Europa.

(in dit voorbeeld snap ik de "i" voor "gjort" trouwens ook niet).

Vb 2: Och vad tror du om manniskör som har flyttat till Sverige och bosatt sig här? De har lärt sig tala svenska förstås.

Offline

#8 2006-11-09 16:12:31

AnnaKarin
lid/medlem
Geregistreerd: 2006-09-07
Bijdragen: 92

Re: (on)voltooid verleden tijd

de "i" voor de gjort is een fout en hoort daar niet thuis

imperfekt en perfekt worden anders gebruikt in het Zweeds dan in het Nederlands en dus mag je nooit rechtstreeks vertalen! smile

imperfekt wordt gebruikt als de tijd er toe doet: als je een tijdsbegrip tegenkomt 'för tre dagar sedan', 'igår', ¨förra veckan' etc dan ben je zeker dat je imperfekt moet gebruiken - ook als je een verhaaltje vertelt in het verleden gebruik je de imperfekt: 'jag var på kreta och gjorde en massa roliga saker: först gjorde vi det och sedan gjorde vi det...'

perfekt gebruik je als de tijd wanneer je iets hebt gedaan geen rol speelt, maar wel het resultaat of gewoon het feit dat je het gedaan hebt:

jag har städat --> resultaat: het is hier netjes

jag har sett filmen --> ik heb de film al gezien

met 'idag' doet het er ook niet toe wanneer je het net gedaan hebt, maar zijn het dus gewoon feiten: "vad har de gjort i skolan idag" voorbeeld  1

in voorbeeld twee doet het er niet toe wanneer ze zijn verhuisd, maar gewoon dat ze er nu wonen en dat ze zweeds hebben geleerd en kunnen, vandaar de perfekt

een extra voorbeeldje ter verduidelijking:

A: Berätta vad du har gjort idag!
B: Jag har inte gjort så mycket faktiskt. Imorse vaknade jag ganska sent och sedan gick jag och handlade. I eftermiddags var jag hos en vän och fikade. Och ikväll tittade jag på TV

Offline

#9 2006-11-09 22:23:08

hankwang
Administrator
Uit: Utrecht, Nederland
Geregistreerd: 2005-11-12
Bijdragen: 550
Website

Re: (on)voltooid verleden tijd

Een ander geval wat nog niet is genoemd is het gebruik van perfekt als iets in het verleden is begonnen en nog steeds voortduurt.

Voorbeeld: Jag har bott här sedan 1991. (ik woon nog steeds hier).
Vergelijk: Jag bodde här mellan 1991 och 2002.

Wat betreft imperfekt en preteritum: de term "imperfekt" is geleend uit het latijn (=onvoltooid). Omdat deze heel anders wordt gebruikt dan in het Frans/Latijn/Nederlands wordt de term "imperfekt" liever niet gebruikt in het Zweeds (en ook niet in het Engels).

Offline

#10 2006-11-10 21:20:11

markm
lid/medlem
Geregistreerd: 2006-01-19
Bijdragen: 351

Re: (on)voltooid verleden tijd

hankwang schreef:

Een ander geval wat nog niet is genoemd

Jawel hoor, lees mijn bericht er maar op na...

Offline

#11 2006-11-10 22:29:07

hankwang
Administrator
Uit: Utrecht, Nederland
Geregistreerd: 2005-11-12
Bijdragen: 550
Website

Re: (on)voltooid verleden tijd

Je hebt helemaal gelijk, Markm...  redface

Offline


Bulletin Board voettekst

Powered by PunBB